İyi Ki Filmler Var

Doğada yolunu kaybetmiş bir çocuğun bir köstebek, bir tilki ve bir atın arkadaşlığı ile beraber yaşadığı dostluk sayesinde öğrendikleri, kendine bulduğu yuva, birçok güzel mesaj içeren The Boy, the Mole, the Fox and the Horse (2022) animasyonunun iç ısıtan parçaları. Bir çocuğun öğrenebileceği, edinebileceği birçok dersi içeren The Boy, the Mole, the Fox and the Horse (2022); iyi olmak, dost olmak, yardım etmek, hayatın zorluklarına karşı mücadele etmek, vazgeçmemek ve sevgi üzerine güzel bir animasyon. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt22667880/

Dünya'dan yola çıkıp Güneş Sistemi'ndeki kısa bir gezintiden sonra Samanyolu'nun derinlerine ve onun da ötesine uzanan bir seyahate konuk olmamızı sağlayan Journey to the Edge of the Universe (2008); animasyonlar ve bilimsel veriler ışığında yapılan ufuk açıcı bir beyin jimnastiği. Dünya'nın küçüklüğü, dünyalık sorunların anlamsızlığı ve çoğu zaman bakmaktan, üzerine düşünmekten uzak olduğumuz diğer alanlar üzerine bilgilendirici bir belgesel Evrenin Ucuna Yolculuk (2008). Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt1363109/

Red Kit'in ilk animasyon filmi olan Daisy Town (1971)'de yeni kurulan ve kanunsuzların uğrak yeri olmaya başlayan Papatya kasabasının halkı bu uğursuzlardan yaka silker. Yolu dostu Düldül'le buraya düşen, gölgesinden hızlı silah çeken yalnız kovboy Red Kit kanunun korunması için kasabanın şerifi yapılır. Papatya Kasabası (1971) filminde önce Daltonlar, sonra onların dolduruşuna gelen Kızılderililer kasabayı tehdit eder. Korkusuz kovboy Red Kit kötülüğe karşı savaşarak iyiliğin hakim olması için mücadele eder. Kendine özgü Red Kit karakteri, münzevi ve iyi silah kullanan bir adamın iyiliğin yanında yer alarak mazlumlara yardımcı olduğu bir hikâyenin baş kahramanı. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0145891/

Kendisinden güzel bir kadının, Pamuk Prenses'in var olduğunu öğrenen kıskanç kraliçe, Yedi Cüceler'e sığınan başkahramanımızı yok etmek ister Snow White and the Seven Dwarfs (1937) animasyon filminde. Çocuklar için eğitici ve öğretici yanları olduğu gibi yetişkinlerin de zevkle izleyebileceği, iyilerle kötülerin, sevenlerle nefret edenlerin öyküsünü işleyen keyifli bir masal animasyonu Pamuk Prenses ve Yedi Cüceler (1937). Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0029583/

Yaşlı bir oyuncak ustası, yaptığı tahta kuklanın gerçek bir çocuk olmasını diler ve ortaya Pinocchio (1940) animasyon filmi çıkar. Hem çocukların hem yetişkinlerin keyifle izleyebileceği bir eser olan Pinokyo (1940), sevimli kahramanımızın doğruları öğrenme serüvenine konuk ediyor bizleri. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0032910/

Evinde kendi halinde bir yaşam süren bir çömlekçi, bir gün esrarengiz bir el tarafından otoriteye ve ideolojiye uymaya davet edilir Ruka (1965) animasyonunda.  Sol elle ve beyaz eldivenli bir elle başlayan bu davet, daha sonra siyah eldivenli sağ elin de katıldığı ve bir vücudun hem sol elle hem de sağ elle yansıttığı diktatörlüğün temsili haline dönüşür. Diyalog ya da konuşma içermeyen El (1965) animasyonu, anlatımın etkileyici gücünü kullanıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0239921/

Çeyrek yüzyıl sonra yaptıklarını ve yaşadıklarını hatırlamaya başlayan İsrail askerleri ile beraber; Lübnan İç Savaşı'nı, bu savaş kapsamında Beyrut'ta yaşanan çatışmaları ve 1982'de, İsrail'i destekleyen Hristiyan Falanjistler'in Filistinlilere karşı gerçekleştirdiği Sabra ve Şatilla Katliamı'nı anlatan, İsrail yapımı acı bir animasyon Vals Im Bashir (2008). Savaşın, katliamın, düşmanlığın, silindiği zannedilen ama vicdanın hiçbir zaman silemeyeceği hislerin anlatıldığı etkileyici, gerçek, acı bir animasyon: Beşir'le Vals (2008) Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt1185616/

Marjane Satrapi'nin aynı adlı çizgi romanından uyarlanan Persepolis (2007) animasyonu; 1978'de başlayan ve 1979'da gerçekleşen İran İslam Devrimi sonucunda kendisi, ailesi ve onlar gibi düşünenler için adeta bir hapishaneye dönüşen bu ülkeyi, o zamanlarda yaşadıklarını ve yaşananları, Satrapi'nin Avrupa'ya gidişini anlatıyor. Persepolis (2007) İran'ın yakın dönem tarihine bizleri konuk ederken, baskıcı bir ülkede yaşamanın ne demek olduğunu animasyon tekniğiyle çok güzel bir şekilde anlatıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0808417/

Çizgi filmlerin renkli ve eğlenceli dünyasıyla gerçek dünyayı birleştiren Who Framed Roger Rabbit (1988) filminde Çizgişehir'i korumaya ve kötüleri yakalamaya çalışan bir dedektifle beraber keyifli bir maceraya konuk oluyoruz. Birçoğumuzun çocukluğunda yer eden unutulmaz çizgi film karakterleriyle bir tür nostalji de yaşatan Who Framed Roger Rabbit (1988) filmi, çizgi film kahramanlarının ve insanların bir arada ve mutlu şekilde yaşadığı bir dünyayı anlatıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0096438/

Teknolojiyi ve bilgiyi elinde tutan dev Traagların ülkesinde birer eğlence ve süs varlığı olarak yaşamlarını sürdüren küçük Omlar özgürlüklerine kavuşmak için mücadele eder. İnsanlığın gerçekte yaşadığı bir durumu bir bilimkurgu evreninde farklı canlı türleri arasındaki bir hikâye üzerinden işlemiş olan La planète sauvage (1973) filmi müzikleri, çizimleri ve yarattığı kendine özgü atmosferle de değerli bir eser. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0070544/

Zaman zaman aklıma gelen ve ''ne kadar güzel bir çizgi filmdi; acaba adı neydi'', ''olsa da yeniden izlesem'' diye düşündüğüm, çocukluğumda televizyonda zevkle izleyerek insan vücudunun içerisinde dolaşarak harika anılar yaşadığım çizgi filmi buldum (Google'a animation about body, organs, cells imdb yazarak) ve yeniden izlemeye başladım; büyük bir zevkle bu çok kıymetli eseri blogda paylaşmak istiyorum: Il était une fois... la vie  (1987-1988) Bir Zamanlar... Yaşam. Eser ülkemizde Bir Varmış Bir Yokmuş... Hayat adıyla yayınlanmış. Hem belgesel niteliği sahip olan hem de bilimsel bilgileri çok sade ve anlaşılır bir şekilde, animasyonun yarattığı canlı ve sempatik bir dünya içerisinde anlatan Il était une fois... la vie  (1987-1988) çizgi filmi 26 bölümden oluşuyor; bizlere insan vücudu içerisinde binbir macera yaşatırken son derece yararlı şeyleri keyifle öğrenmemizi sağlıyor. Bu çizgi film ister istemez aklıma Woody Allen'ın  Everything You Al...

Çok sevdiğim ve sıklıkla dinlediğim bir radyo olan Radio Swiss Jazz 'da denk geldiğim ve ''ne güzel şarkıymış, adını bir Google'a yazayım'' diye düşündürten  Belleville Rendez-Vous adlı şarkı hakkında araştırırken karşıma çıkıveren bu filmi aynı gün içerisinde izledim. Kendine has bir tarza sahip olan, çok az konuşmaya yer vererek izleyicilere başka türlü bir komedi sunan, çok sayıda güzel espriye sahip, jeneriğinin sonuna dahi sabırlı izleyiciler için bir espri sıkıştırıvermeyi başarmış bir animasyon Les triplettes de Belleville (2003). Fransa'dan Amerika'ya uzanan bir hikâyenin içerisinde konu ya da olaydan ziyade anlatımın, inceliğin ve mizahın ön plana çıktığı çok güzel bir animasyon film Belleville Üçüzleri (2003). Belleville, güzelkent anlamına geliyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0286244/

Birçoğumuzun çocukluğunun unutulmaz çizgi filmi Bugs Bunny'nin bu bölümünde becerikli tavşanımız beceriksiz avcısından kaçarken kendisini Sevil Berberi Operası'nın başrollerinden birinde bulur. 8 dakikalık bir uzunluğa sahip olan Rabbit of Seville (1950) animasyon filmi; nostalji yapmak, çocukluğuna dönmek ve gülümsemek isteyen sinemaseverler için iyi bir seçim. Opera sanatının en değerli eserlerinden biri olan Sevil Berberi'nin bu Bugs Bunny uyarlamasında sonu Figaro'nun Düğünü'ne varan eğlenceli dakikalar yaşanıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0042871/

Çocukluğumda güzel bir anı bırakmış olan Karınca Z filmi zaman zaman aklıma gelirdi. Bu güzel filmi yeniden izleme isteği duydum. Hatırlıyorum da, televizyonda tanıtımını görüp de kuzenimle beraber (belki abimle), filmi izlemek için nasıl da başlama saatini beklemiştik... Bir karınca yuvasında yaşananları anlatmak, buradan, insanlara da pek çok şey katabilecek bir hikâye çıkarmak, orayı bir masala dönüştürüvermek; çok güzel bir fikir. Antz (1998) çocuklar için çok güzel bir animasyon olabileceği gibi yetişkinler için de çok değerli, eğlenceli ve düşündürücü bir animasyon. Sadece çalışmanın, durmaksızın koloni için çalışmanın erdem sayıldığı bir dünyada kendi varlığını değerlendirmek ve istediği hayatı yaşamak isteyen Karınca Z'nin bir devrim gerçekleştirmeye yarayan sakar ve eğlenceli çabalarını keyifle izliyoruz. Filmin başkarakteri Z'yi Woody Allen seslendiriyor. Z karakteri tipik bir Woody Allen karakterinin tüm özelliklerini taşıyor; sanki bu rol adeta onun için yazılmı...

George Orwell'in en değerli eserlerinden biri olan Hayvan Çiftliği'nin değerli bir uyarlaması. Kitabın masalsı havası sinemaya animasyonla aktarılarak hem çocuklar hem de büyükler için izlenilesi bir film oluşturulmuş. Kitabı okuduktan sonra filmi izlemeniz daha iyi olacaktır. Animal Farm (1954) adlı bu animasyonda emekleri sömürülen çiftlik hayvanlarının birlik olup insanların tahakkümünden kurtulma mücadelesi anlatılıyor. Gerçekleştirilen devrimden sonra ortaya çıkan demokratik ortam bu sefer de bazı hayvanlar tarafından yeniden bir diktatörlüğe ve kölelik sistemine dönüştürülür. Filmin sonu kitaptan daha farklı bir yönde. Belki de filmin yönetmenleri zalimliğe yeniden başkaldırmak istedikleri için böyle bir sonu tercih etmişlerdir. Ama bence filmin sonu da kitaba sadık kalmalıydı. Filmin imdb profili: http://www.imdb.com/title/tt0047834/

Bir tablonun içinde yaşayan tamamlanmış çizimler, yarı tamamlanmış çizimler ve eskizler arasında sınıfsal bir hiyerarşi söz konusudur. Le Tableau (2011) filminde ressamın kendilerini neden tamamlamadığını ressama sormak ve aşağı görülmekten kurtulmak isteyen bazı karakterler bir maceraya atılarak bambaşka dünyalar keşfederler...  Sanat filmleri arasındaki bu eser bittikten sonra, evinizde bir tablo varsa ona bakıp, içindekilerin hayatını düşleyebilirsiniz. Filmin imdb profili: http://www.imdb.com/title/tt1891769/?ref_=wl_li_tt