İyi Ki Filmler Var

İzleyicilerini bir ıslahevine götüren soğuk ve çarpıcı bir yapıt olan Scum (1979); burada tutulan çocukların gördükleri baskıya, kişiliklerinin var olmasına izin verilmemesine, belirlenmiş kuralların ve cezaların dümdüz uygulanarak sorunların giderileceğini ummaya, yaratılan sistemin işlememesine dair çok iyi bir film. Bir ıslahevini tüm çıplaklığıyla anlatmaya çalışan bir yaklaşıma sahip Scum (1979); farklı karakterlerinin öyküleri ve sorunları, buraya nasıl geldikleri, ıslahevi yöneticilerinin ve çalışanlarının bu insanları iyileştirmek ya da geliştirmek yerine tüm bunlardan ne kadar uzak eylemlerde bulundukları, yararlı olacağı düşünülerek kurulan bir sistemin nasıl anlamsızlaştığını anlatan, çok değerli eleştiriler içeren önemli bir film. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0079871/

Evlilikte on yılı geride bırakmış bir çiftin artık kopma noktasına gelmiş ilişkisinin şimdisini, geçmişini ve sonrasını izlediğimiz İkili Oyunlar (1990); gençliklerinde 68 Kuşağı'nın ateşli üyeleri olan bu ikilinin yıllar içerisinde ateşlerini kaybedip burjuvalaşması üzerinden solcuların muhasebesinin yapıldığı, önemli şeylerin tartışıldığı, güzel eleştiriler içeren, konusu itibarıyla son derece değerli bir film. Bir çiftin evliliği üzerinden Türkiye'nin 60'larına, 70'lerine ve 80'lerine konuk ederek ülkenin siyasi atmosferini, bu dönemlerde yaşanan çeşitli gelişmeleri öyküsünde başarıyla anlatan İkili Oyunlar (1990); artık birer uzak hatıra olarak kalmış solcu mücadeleye ve ideallerin yok olmaya yüz tutmasına dair, biz bir zamanlar böyleydik şimdiyse neyiz diyen bir ağıt. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt4193138/

Hapisten çıkan genç adam, babasının yanında kalmaya başlar. Aralarındaki suçlamalar birbirlerini ayırsa da zaman zaman yeniden bir araya gelirler Un mauvais fils (1980) filminde. Kötü çocuk-iyi baba, kötü baba-iyi çocuk çatışmalarının yanı sıra uyuşturucudan arınma sürecindeki insanlar ve kurdukları ilişkiler üzerine de güzel, yalın, hayatın içinden bir film. Büyük sözler etmekten, büyük olaylar göstermekten uzakta, dingin bir atmosferde ilerleyen, zaman zaman iç ısıtan, zaman zaman üzdüren, hayatın zikzaklarında yollarını yapmaya çalışan birkaç insanın denk gelişlerine, kopuşlarına, birleşmelerine dair iyi bir film Un mauvais fils (1980). Filmin imdb profili: https://www.imdb.com/title/tt0081678/

Sevgilisi ve onun ergenlik çağındaki kızı ile beraber yaşayan hüzünlü bir piyanist, çeşitli işler alıp geçinmeye çalışırken kadının ölümü sonrasında üvey babalık görevini üstlenir Beau-père (1981)'de. Üvey babalık, aşk ve ilişki konularını, verilen kararları ve bunların sonuçlarını melankolik atmosferiyle anlatan özel bir film. Yetişkin insanların ilişkilerinde verdikleri kararlar ve boğuştukları zorluklar dışında bir ergenin artık yetişkinleşmeye başlaması ve hassas duyguları üzerinden öyküsünü işleyen, incelikli ve zarif bir tona sahip değerli bir film Beau-père (1981). Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0082054/

50'şer dakikalık 10 bölümden oluşan, birçok BBC belgeseli gibi çok iyi olan Connections (1978); her bir bölümünde, modern hayatımızdaki nesnelerin, teknolojilerin, yaşamı ve yaşama biçimini etkileyen gelişmelerin nasıl ortaya çıktığını, nelerle bağlantılı olduğunu anlatan çok zengin bir yolculuk. Bilim tarihçisi James Burke'ün yazıp sunduğu Connections (1978); merak eden, öğrenmek isteyen, aydınlanmak isteyen, yeni şeylerle karşılaşmak, gelişmek isteyen, yaşadığı hayatta çevresindeki nesnelerin hangi yollardan geçerek ve nasıl var olduğunu anlamak isteyen kişilerin keyifle yararlanabileceği cinsten, dopdolu bir teknoloji-bilim-tarih yolculuğu vadediyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0078588/ Belgeselin indirme linki:  https://archive.org/details/connections-1978-complete-first-series/Connections+(1978)+-+Season+01/Connections+(1978)+-+S01E01+-+The+Trigger+Effect.mp4 Belgeselin (büyük ihtimalle yapay zeka destekli ama izlenebilir seviyedeki) Türkçe altyazıs...

Aşığının kollarından ayrılıp uzaklarda bir görev yerine giden bir subay, burada komutanının evinde yaşayan genç ve ruhsal olarak çökmüş bir kadına içindeki nezaket ve iyi niyetle yaklaşır Passione d'amore (1981) filminde. Kadının çaresizliği, adamınsa iyilikten ayrılamama hali ile düğümlenen harika bir öykü. 1860'lı yıllarda İtalya'da geçen Passione d'amore (1981); dönemin askerlerine birer savaşçı olarak değil, sıkıcı hayatlar yaşayan insanlar olarak ve sıradanlıklarının içinden bakarken, bu askerlerden yakışıklı ve duygulu bir tanesinin; hasta bir kadına insanca yardım etmek istemesinin, ondan umut beslemeye başlayan kadından bir türlü ayrılamadığı bir bataklığa dönüşmesini derinlikli bir şekilde işliyor. Güzellik-yakışıklılık-alımdan uzaklık hallerini, aşkı ve zoraki aşkı, toplumda bunların edindiği yeri, kişilerinin mevkilerinin onlara kazandırdıkları ve onları mahkum ettiği şeyleri, iyi niyeti ve bencilliği, hastalığı ve aklı, yaşamın getirdiği talihleri ve talihsi...

Sinemada son derece az işlenen bir konuya, uygarlık öncesi zamanlara uzanan Iceman (1984); Kuzey Kutbu yakınlarında araştırma yapan bilimcilerin donmuş bir neandertal bulması ve onu hayata döndürmesi sonrasında bu canlıya insan olarak mı, yaratık olarak mı yoksa denek hayvanı olarak mı yaklaşacakları konusunda yaşadıkları çatışmalara dair değerli bir film. Aralarında binlerce yıllık bir zaman farkı bulunan aynı cinsten iki canlının bir araya geldiğinde nasıl iletişim kuracağı, nasıl anlaşacağı, anlatılmak istenip de anlatılamayan şeylerin yarattığı çaresizlik, kendini ondan üstün görüp onun üzerinde deney yapmayı hak görme-onu da eşit görüp onun yaşamına karışmama gibi hem bilimsel hem de ahlaki konuları irdeleyen özel bir film Iceman (1984). Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0087452/

İzleyicilerini sisli, dar ve tekinsiz sokaklarla dolu 19. yüzyıl Londra'sına götüren Dr Jekyll & Sister Hyde (1971); kendisine üstinsanlık atfederek yaşamı uzatmak için yaşamdan çalmayı hak gören bir bilimcinin ahlaki çelişkilerine ve karanlık eylemlerine dair koç iyi rib film. "İyi"ye kendi ters açısından bakıp yine aynı güzel şeyleri ifade ettiğini sandığı kendi "iyi"sini yaratan bir bilimcinin iki yüzlü yaşamını anlatan Dr Jekyll & Sister Hyde (1971); bilim ya da kendince iyi bir amaç uğruna her şey mübah mıdır konusunu işlerken içinde geçtiği dönemi ve şehri filmin atmosferini güçlendiren bir öğe olarak kullanıp hem bir cinayet öyküsü anlatıyor hem de bir sorgulama gerçekleştiriyor, iyi ile kötünün çekişmesinde. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0068502/