İyi Ki Filmler Var

Yozlaşmış bir sendikanın üyeleri olan işçilerin çalıştığı bir otomobil fabrikasına konuk olduğumuz Blue Collar (1978) filminde, üç arkadaşın bir girişimi sonucunda sendikanın yöneticilerinin nasıl bir çıkar ağının içinde yer aldıklarını öğrendiğimiz iyi bir senaryoyla karşı karşıyayız. Detroit'te geçen Blue Collar (1978); şirketler, sendikalar ve işçiler üçgeninde sıradan işçilerin hikâyesini anlatarak yozlaşmış bir sendikanın işçi için ne kadar yararsız olduğunu, siyah ve beyaz ayrımının hâlâ ne kadar önemli bir sosyal sorun olduğunu ve kötü ekonomik şartlara sahip insanların nasıl zorluklar çektiğini arkadaşlık, ihanet ve itirafçı öyküsü üzerinden anlatan iyi bir eser. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0077248/

Tutucu bir çevrede muhafazakâr bir hayat yaşayan ve kızını da bu şekilde büyüten bir baba, şehir dışındaki bir okul gezisinde kaybolan çocuğunun izini sürer Hardcore (1979) filminde. Porno dünyasının içine düşürüldüğünü gördüğü kızını arayan bu adam, içinden çıktığı kapalı dünya sonrasında fuhuşun ve seks ticaretinin nasıl da her yeri sardığını görür. Çok değerli ve iyi bir film olan Hardcore (1979); bir babanın kızını arayışının hikâyesi ile birlikte çocukların ve gençlerin nasıl tehlikeli bir dünyaya maruz kalabileceğini, fuhuşun ve bundan çıkar sağlayanların ne kadar büyük bir alanı kapladığını, önemli bir sosyal sorunu ve porno, seks işçiliği dünyasını bu alanın içine girerek araştırma yapmak zorunda kalan bir karakter üzerinden başarılı bir şekilde anlatıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0079271/

Ergenliğinin ortalarındaki bir delikanlı olan Mike, okuldan ayrılıp bir yüzme havuzunda çalışmaya başlar Deep End (1970) filminde. Burada çalışan yirmili yaşlarındaki iş arkadaşına aşık olan Mike, çocukluğun saf duyguları ve yetişkinliğin cinsel çekimi arasında geçen zamanlar yaşar. Bir ergenin yetişkinliğe geçiş sürecinde geçen Deep End (1970) filminde deneyimsiz başkahramanımız aşık olur ve aşkı peşinde geçen zamanlarla hayatta birçok şeyi öğrenir. Farklı yaş gruplarının hayata ve ilişkilere bakışına, yaklaşımına dair de bir eser olan Deep End (1970), bizleri 70'lerin İngiltere'sine götürüyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0066122/

Bir süpermarketle mücadele hâlindeki bir bakkalın işletmecisi olan orta yaşlı ve dul bir kadın genç bir adamın yengesidir Midareru (1964) filminde. Bu iki kişi arasındaki oluru olmaz ilişki güzel bir melodram çıkarır ortaya. Bir erkeğin kendinden epey büyük bir kadını sevmesi, bir erkeğin vefat etmiş abisinin eşini sevmesi ve dul bir kadının toplumdan çekindiği için bir ihtimali reddetmesi üzerine kurulu; insancıl, saf duygularla dolu değerli bir eser Midareru (1964).  Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0058349/

Uygarlık tarihinde çok önemli bir yere sahip olan Roma Cumhuriyeti ve Roma İmparatorluğu hakkında birer saatlik altı bölümden oluşan Ancient Rome: The Rise and Fall of an Empire (2006) belgeseli, tarihte önemli yer etmiş olaylar özelinde izleyicilerini bilgi dolu bir yolculuğa çıkarıyor. Birçok BBC yapımı belgesel gibi pek iyi olan Antik Roma: Bir İmparatorluğun Yükselişi ve Çöküşü (2006); cumhuriyetten imparatorluğa geçiş, Yahudiler, Hristiyanlık, güç savaşları, yenilik denemeleri, isyanlar ve istilalar gibi konuları tarihi gerçekleri göz önünde bulundurarak anlatıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0864944/

Venedik Altın Aslan ödülünü de kazanan, başkent Caracas'ta geçen Venezuela filmi Desde Allá (2015)'te; para karşılığı tuttuğu kişiler arasından genç ve eğitimsiz, kendisini geri çeviren bir erkeğe ilgi duyan orta yaşlı ve varlıklı bir adam bu kişiye karşı ilgisini sürdürür. Başkarakterinin belirsizliği ve ayrıksılığı ile ilginçleşen bir film olan Desde Allá (2015) aynı zamanda farklı sosyal sınıflarda yer alan iki karakterin bir araya geldiği bir hikâyeyi başarılı bir şekilde anlatıyor. Yöneliminden dolayı toplum tarafından dışlanmak, kendisine kötülük etmiş bir babanın çocuğu olan bir yetişkin olmak gibi konular da Desde Allá (2015)'in içinde yer alıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt4721400/

Alman bilimci ve araştırmacı Theodor Koch-Grünberg'in seyahatnamesine dayanılarak çekilmiş olan El abrazo de la serpiente (2015) filminde Kolombiya'daki Amazon Ormanlarının derinliklerine, buradaki yerli halkın kadim geçmişine, beyaz adamın buraya gelişinin yol açtıklarına konuk oluyoruz. Güçlü bir sömürgecilik ve misyonerlik eleştirisi de içeren El abrazo de la serpiente (2015), seyahatnamede anlatılanlara ve bu anlatılanların gerçekliğini kendi çıkarı için sorgulamak üzere bu bölgeye gelmiş bir adamın hikâyesine bir arada yer veriyor. Etnik kültürlerin yüzyıllardan beri nasıl süregeldiğini, yerli halkın yaşamının nasıl olduğunu, bu yaşamın kauçuk üreticileri ve misyonerler tarafından nasıl bozulduğunu anlatan, bölgenin doğal güzelliklerini siyah beyaz şekilde sunan değerli bir film El abrazo de la serpiente (2015). Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt4285496/

Kolombiya'dan ABD'ye uzanan bir hikâyeye sahip İspanyolca bir eser olan Maria Full of Grace (2004), uyuşturucu kuryeliği yapan bir genç kadının yaşadıklarını gerçekçi dram türünde başarıyla anlatırken önemli sosyal sorunlara dikkat çekiyor. Belki benzerleri binlerce kez yaşanmış hikâyelerden birine konuk olduğumuz Maria Full of Grace (2004) filmi, işsiz ya da yeterli gelire sahip olmayan insanların uyuşturucu kuryeliği suçunu işleme yoluna nasıl girdiklerine ve bu yolda neler yaşadıklarına dair çok değerli bir eser. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0390221/

İzleyicilerini kilometreler boyunca Ekvador'da gezdiren Qué tan lejos (2006) filminde biri genç diğeri orta yaşlı iki kadının genel grevin olduğu bir günde tesadüfen kesişen yolları başkent Quito'dan Cuenca şehrine kadar uzanır. Hayatlarının farklı yıllarında olan, hayata karşı farklı bakış açılarına sahip insanların arasında yer ettiğimiz keyifli bir yol filmi olan Qué tan lejos (2006); zaman zaman bu karakterlerin bireysel hikâyesinin yerini ülkeye, yola ve yeni yerlere bıraktığı güzel bir anlatıma sahip. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0951297/

İzleyicilerini Pasifik kıyısındaki Peru balıkçı kasabası Cabo Blanco'da ağırlayan Contracorriente (2009) filminde bu kasabanın balıkçı halkı bir dedikodu dolayısıyla herkesin sevdiği Miguel'den şüphe duyar. Eşcinsel olduğu düşünülen bu adam halka rağmen geleneklere uygun davranmaya çabalar. Bir aşk hikâyesini insancıl bir şekilde, fantastik bir öge ile beraber anlatan Contracorriente (2009) filmi, birey olmak ve toplumun içinde yer almak, görünmesi istenenlere ve görünmesi istenmeyenlere göre yaşamak durumunun zorluklarını sevgiyle işliyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt1368491/

İzleyicilerini Bolivya'daki kırsal ve dağlık bir bölgeye konuk eden Utama (2022) filminde kuraklık ve yeni nesillerin bu geleneksel yaşamı tercih etmemesi dolayısıyla nüfusu gittikçe azalan bir yerde yaşayan yaşlı bir çiftin yanına şehirden torunları gelir. Bolivya'da geçen bir filme konuk olmak ve bu ülkenin insanlarını, kültürünü bir nebze de olsa tanımak için de yararlı bir seçim olan Utama (2022); minimal bir tarza sahip, geleneksel yaşamla modern yaşam çatışmasını ve yaşlanma temasını içeren değerli bir eser. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt10984580/

İzleyicilerini Paraguay'ın başkenti Asunción'a götüren Las herederas (2018) filminde yıllardır birlikte yaşayan ve artık yaşlanmaya yüz tutmuş olan iki kadın birikimlerinde sıfırı tüketmek üzeredir. Kadınlardan biri hapse girince diğeri çevresindeki zengin ve yaşlı kadınlar için taksicilik yapmaya başlar. Yalnız başına kalan bu saygıdeğer, içine kapanık kadın kimlerle tanışacıktır ve hayatında neler değişecektir? Yaşlılık öncesi dönemini yaşayan bir başkahramana sahip Mirasçılar (2018) filmi, hâlâ yaşanabilecek olan hayattan yıllardan beri uzak olmanın çekingenliğini yaşayan bir kadının kendi başına kalmasından ve kendinden genç bir kadınla tanışmasından sonra hayatında attığı ve onun için yeni olan adımları anlatıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt7875464/

1 doların 6500 guarani ettiği (günümüzde 7250) Paraguay'da suçun kol gezdiği bir çarşıda geçen 7 cajas (2012) filminde çekçekçilik yapan bir genç, çok para kazandıracağı için bir yükü taşımayı kabul eder. İçinde ne olduğunu bilmediği bu yük beraberinde yeni yükler getirecektir. İyi bir kurguya sahip bir suç filmi olan 7 Kasa (2012), ekonomik şartların çok kötü olduğu bir ülkede, bunun da bir sonucu olarak suç oranlarının yüksek olduğu bir ortamda geçen tekinsiz bir öyküye sahip. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt2333598/

1973 yılında askeri darbe sonucunda diktatörlükle yönetilen Uruguay'da geçen La noche de 12 años (2018) filminde ölü olarak ele geçirilemedikleri için siyasi mahkûma dönüşen üç muhalifin 12 yıl boyunca maruz kaldığı fiziksel ve psikolojik şiddet anlatılıyor.   Tarihsel ve politik bir film olma özelliğine de sahip olan 12 Yıllık Gece (2018), daha ziyade mahkûmların gördüğü muameleye odaklanıyor. Bunu yaparken aynı zamanda geçmişe dönüşlerle yaşanan olaylara da konuk ediyor izleyicilerini. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt6792282/

Uruguay'ın başkenti Montevideo'da geçen Gigante (2009) filminde bir süpermarkette güvenlik görevlisi olarak çalışan güzel kalpli koca cüsseli bir adam, aynı markette temizlikçi olarak çalışan bir kadına aşık olur. İzleyicilere de seviyorsan git konuş bence demek ve bunun gerçekleşmesini beklemek düşer. Uzaktan sevmek, açılamamak, sevdiğini onun haberi olmadan korumaya çalışmak ve sıradan iş hayatının bir anda bambaşka bir anlam ifade etmeye başlaması gibi saf duygularla ilgili konuları işleyen Gigante (2009) filmi, modern dünyada sanal ya da gerçekleşememiş ilişkiler üzerine, yaşamında birini uman orta yaşlı insanlar üzerine de değerli bir eser. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt1360866/

Uruguay'ın Brezilya sınırındaki şehri Melo'da geçen El baño del Papa (2007) filminde Papa'nın bu kente bir ziyarette bulunacağını öğrenen ve genellikle kaçakçılıkla geçinen fakir halk, varını yoğunu gelmelerini umdukları büyük kalabalığa bir şeyler satabilmek için mal alarak harcar. Yaşanmış bir olayı konu alan Papa'nın Tuvaleti (2007), 1988 yılında ziyaretleri kapsamında Melo'ya da uğrayan Papa'nın bu kentteki fakir insanların biraz olsun para kazanabilmek adına umut duydukları birkaç gün yaşamasına neden olur. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0482901/

Uruguay'ın Maldonado kentinde geçen Whisky (2004)'te bir atölye sahibi bir çalışanından kendisine kardeşini ağırlaması konusunda yardımcı olmasını ister. Yaşlanmaya yüz tutmak, tekdüze geçen bir hayat, kardeşler arası soğukluk ve mizaç farklılığı gibi temaları içeren, iç ısıtan bu soğuk filmde. Farklı bir ülkeye ve buradaki insanların bir öyküsüne konuk olmak açısından da değerli olan Whisky (2004), geçip giden hayatta birbirinden uzaklaşmış iki kardeşin ve bir patron ile çalışanının arasındaki zoraki ilişkinin çok güzel bir anlatımını içeriyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0331370/

Agnès Varda'nın Küba Devrimi sonrasında bu ülkeye gerçekleştirdiği ziyarette çektiği fotoğraflardan oluşan yarım saatlik bir belgesel olan Salut les Cubains (1963) filminde Küba'nın yakın ve uzak tarihine, sosyolojisine, politik durumuna ve insanlarına saniyede bir karenin de sinema eseri yaratmaya yettiği bir anlatımla konuk oluyoruz. Kısacık süresinde oldukça hareketli, zengin ve bilgi dolu bir belgesel ortaya çıkaran Kübalılara Selam Olsun (1963), bu ülkeye yurt dışından gelip ziyarette bulunan değerli bir sinemacının izlenimlerine dair. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0057466/

Küba Devrimi öncesinde Havana'da geçen Our Man in Havana (1959) filminde bu şehirde elektrikli süpürge satıcılığı yaparak geçinmeye çalışan sıradan bir İngiliz iyi para teklif edilince İngiliz Gizli Servisi'nin bir ajanı olur. Ajan sayısını artırması istenen bu adam kurgusal hikâyeler uydurarak önemini artırır ancak işler arapsaçına döner. Sömürgecilik ve dünyayı idare etme gibi amaçlarla kurulan büyük organizasyonları ince bir mizahla yeren harika bir film olan Havana'daki Adamımız (1959), Gizli Servis'i elinde oynatmayı başaran bir adamın yarattığı skandalı anlatıyor. Filmin imdb profili:  https://www.imdb.com/title/tt0054152/